Logo
Aktualizacja: 25 luty 2010
WOJSKO POLSKIE - struktury organizacyjne
Etaty oddziałów Wojska Polskiego z wrzesnia 1939 roku
Witryna wp39.struktury.net jest następcą podstron z domeny www.konsola.com.pl/wp39


Samodzielna Kompania Czołgów Rozpoznawczych

Opracowali: Robert Wasilczuk, Marek Gabryszuk
Informacje przekazane przez Rafała Białkowskiego [1], mjr K. M. Gaja [2]
Dowódca kompanii

etat:

  • dowódca kompanii - kapitan, pistolet osobisty
  • dowódca czołga - kapral, pistolet skarbowy, bagnet
  • kierowca czołga - st. pancerny, pistolet skarbowy, bagnet
  • kierowca samochodowy - pancerny, kbk z bagnetem
  • ordynans osobisty - pancerny, kbk z bagnetem

pojazdy:

  • czołg rozpoznawczy TK-3/TKS uzbrojony w c.k.m.
  • samochód osobowo-terenowy (pojazd typowy PF 508/III Łazik)
Dowódca kompanii dowódca czołga kierowca czołga kierowca samochodowy ordynans osobisty
  TKS PF 508/III

uwaga:

Po wprowadzeniu na uzbrojenia n.k.m wz. 38 czołg dowódcy kompanii planowano uzbroić w ten karabin (etat z lutego 1938). Miał to być piąty czołg w kompanii z tym uzbrojeniem. Ze względu na małe dostawy zdecydowano, że czołg dowódcy kompanii będzie uzbrojony w c.k.m. a nie w n.k.m. (Pismo nr 6351 I./Tjn z dnia 1.04.1939r.). Możliwe, że to była zmiana tymczasowa.

Poczet dowódcy
Gońcy

etat:

  • 3 gońców - kapral, 2 st.pancernych, 3 kbk z bagnetem
  • 3 kierowcow motocyklowych - 3 pancernych, 3 kbk z bagnetem

pojazdy:

  • 3 motocykle z koszem CWS M111 „Sokół 1000”
goniec kierowca motocykla goniec kierowca motocykla goniec kierowca motocykla
motocykl CWS M111 „Sokół 1000” motocykl CWS M111 „Sokół 1000” motocykl CWS M111 „Sokół 1000”
Patrol sanitarny

etat:

  • sanitariusz - dowódca patrolu - kapral, bagnet
  • sanitariusz - noszowy - pancerny, bagnet
  • kierowca - pancerny, bagnet

pojazdy:

  • samochód specjalny – PF 508/III furgon sanitarny
noszowi kierowca PF 508/III furgon sanitarny
Sekcja pioniersko-przeciwgazowa

etat:

  • dowódca sekcji - plutonowy, kbk z bagnetem
  • zastępca - kapral, kbk z bagnetem
  • 2 zwiadowców p-gaz - st. pancerny, pancerny, 2 kbk z bagnetem
  • 2 kierowców - 2 pancernych, 2 kbk z bagnetem

pojazdy:

  • 2 samochody specjalne PF 508/III furgon
dowódca sekcji pionier kierowca PF 508/III furgon zastępca dowódcy pionier kierowca PF 508/III furgon

uwaga:

W etacie tego nie określono, ale skład sekcji wskazuje, że dzieliła się na dwa patrole

Drużyna łączności
1-wszy patrol radio

etat:

  • dowódca drużyny i patrolu - plutonowy, kbk z bagnetem
  • radiotelegrafista - st.pancerny, kbk z bagnetem
  • kierowca - pancerny, kbk z bagnetem

pojazd:

  • samochód specjalny PF 508/518 z radiostacją N-2/s
Dowódca radiotelegrafista kierowca motocykla PF 508/518 z radiostacją N-2/s
2-gi patrol radio

etat:

  • dowódca patrolu - kapral, kbk z bagnetem
  • radiotelegrafista - st.pancerny, kbk z bagnetem
  • kierowca - pancerny, kbk z bagnetem

pojazd:

  • samochód specjalny PF 508/518 z radiostacją N-2/s
Dowódca radiotelegrafista kierowca motocykla PF 508/518 z radiostacją N-2/s
Patrol łączności z lotnikiem

etat:

  • dowódca patrolu - sygnalista - st.pancerny, kbk z bagnetem
  • płachtowy - pancerny, kbk z bagnetem
  • kierowca - pancerny, kbk z bagnetem

pojazd:

  • motocykl z koszem CWS M111 „Sokół 1000”
Dowódca płachtowy kierowca motocykla CWS M111 „Sokół 1000”
Pluton czołgów rozpoznawczych Nr I
Dowódca plutonu

etat:

  • dowódca plutonu - porucznik/podporucznik, pistolet osobisty, kordzik
  • dowódca czołga - kapral, pistolet skarbowy, barnet
  • kierowca czołga - st.pancerny, pistolet skarbowy, bagnet 
  • kierowca motocykla - pancerny, kbk z bagnetem
  • ordynans osobisty - pancerny, kbk z bagnetem

pojazdy:

  • czołg rozpoznawczy TK-3/TKS uzbrojony w c.k.m
  • motocykl z koszem CWS M111 „Sokół 1000”
dowódca plutonu dowódca czołga kierowca czołga kierowca samochodowy ordynans osobisty
  TKS CWS M111 „Sokół 1000”
1-wszy półpluton

etat:

  • dowódca półplutonu - zastępca dowódcy plutonu - sierżant, pistolet skarbowy, bagnet
  • dowódca czołga - kapral, pistolet skarbowy, bagnet
  • 2 kierowców czołga - st. pancerny, pancerny, 2 pistolety skarbowe, 2 bagnety

pojazdy:

  • 2 czołgi rozpoznawcze TK-3/TKS (czołg dowódcy półplutonu uzbrojony w nkm 20mm wz.38)
dowódca półplutonu kierowca czołga dowódca czołga kierowca czołga
TKS TKS

uwaga:

Z powodu braku w dostawach nkm 20mm w większości kompanii wszystkie czołgi były uzbrojone w ckm.

2-gi półpluton

etat:

  • dowódca półplutonu - plutonowy, pistolet skarbowy, bagnet
  • dowódca czołga - kapral, pistolet skarbowy, bagnet
  • 2 kierowców czołga - st. pancerny, pancerny, 2 pistolety skarbowe, 2 bagnety

pojazdy:

  • 2 czołgi rozpoznawcze TK-3/TKS (czołg dowódcy półplutonu uzbrojony w nkm 20mm wz.38)
dowódca półplutonu kierowca czołga dowódca czołga kierowca czołga
TKS TKS

uwaga:

Z powodu braku w dostawach nkm 20mm w większości kompanii wszystkie czołgi były uzbrojone w ckm.

Patrol reparacyjny

etat:

  • dowódca patrolu - mechanik czołgowy - plutonowy, pistolet skarbowy, bagnet
  • kierowca czołga - elektromechanik - kapral, pistolet skarbowy, bagnet

pojazd:

  • czołg rozpoznawczy patrolu reparacyjnego TK-3/TKS uzbrojony w c.k.m. wz.25
  • przyczepka towarzysząca (gąsienicowa)
dowódca patrolu elektromechanik
TKS z przyczepką

uwaga:

W literaturze można znaleźć dwa zamienne określenia przyczepki: towarzysząca oraz materiałowa. Nie zdołaliśmy ustalić jak ona się oficjalnie nazywała, ale w arkuszach etatów jest wpisana w kolumnę „przyczepki towarzyszące”. Kolumny „przyczepki materiałowe” w arkuszu nie ma.

Pluton czołgów rozpoznawczych Nr II - jak Nr I
Pluton techniczno-gospodarczy
Dowódca plutonu

etat:

  • dowódca plutonu - kapitan/porucznik, pistolet osobisty, kordzik
  • ordynans osobisty - pancerny, kbk z bagnetem
  • kierowca motocykla - pancerny, kbk z bagnetem

pojazdy:

  • motocykl z koszem CWS M111 „Sokół 1000”
Dowódca ordynans osobisty kierowca CWS M111 „Sokół 1000”
Drużyna techniczna

etat:

  • podoficer sprzętowy - sierżant, pistolet skarbowy, bagnet
  • podoficer materiałów pędnych - plutonowy, kbk z bagnetem
podoficer sprzętowy podoficer materiałów pędnych
Warsztat

etat:

  • dowódca warsztatu-mechanik czołgowy – sierżant, pistolet skarbowy, bagnet
  • mechanik samochodowy - kapral, kbk z bagnetem
  • elektromechanik samochodowy - kapral, kbk z bagnetem
  • tokarz - kapral, kbk z bagnetem
  • spawacz - kapral, kbk z bagnetem
  • kowal - kapral, kbk z bagnetem
  • ślusarz – st. pancerny, kbk z bagnetem
  • kierowca - pancerny, kbk z bagnetem

pojazdy:

  • samochód ciężarowy z nadwoziem warsztatowym PF 621L
dowódca mechanik samochodowy elektromechanik samochodowy tokarz kierowca
  spawacz kowal ślusarz  
samochód ciężarowy PF 621F z warsztatem

uwaga:

Etat nie określa przydziału środków transportu żołnierzy warsztatu; należy przyjąć, że jeździli oni w samochodach taboru drużyny technicznej.

Tabor drużyny technicznej

etat:

  • 5 kierowców samochodowych – 2 st. pancernych, 3 pancernych, 5 kbk z bagnetem

pojazdy:

  • 2 samochody do przewozu czołgów (lub 1 samochód i 1 ciągnik C4P)
  • 2 samochody o ładowności do 2 ton pod sprzęt techniczny
  • cysterna (lub samochód z beczkami) na paliwo
  • 2 przyczepki benzynowe
kierowca samochód ciężarowy PF 621F ewakuacyjny kierowca samochód ciężarowy PF 621F ewakuacyjny kierowca samochód ciężarowy PF 621F
kierowca samochód ciężarowy PF 621F z przyczepą benzynową kierowca samochód ciężarowy PF 621F z paliwem
Drużyna gospodarcza

etat:

  • sierżant-szef - st. sierżant, pistolet skarbowy, bagnet
  • podoficer gospodarczy – sierżant, pistolet skarbowy, bagnet
  • podoficer broni i gazowy-rusznikarz - plutonowy, kbk z bagnetem
  • 2 kucharzy – st. pancerny, pancerny, 2 kbk z bagnetem
  • szewc - pancerny, kbk z bagnetem
  • krawiec - pancerny, kbk z bagnetem
sierżant-szef podoficer gospodarczy podoficer broni i gazowy-rusznikarz kucharz kucharz szewc krawiec
Tabor drużyny gospodarczej

etat:

  • 3 kierowców samochodowych – 3 pancernych, 3 kbk z bagnetem

pojazdy:

  • 3 samochody o ładowności do 2 ton

    w tym:

    • przykuchenny
    • bagażowy
    • amunicyjny
  • przyczepa kuchenna
kierowca samochód ciężarowy PF 621F z kuchnią kierowca samochód ciężarowy PF 621F kierowca samochód ciężarowy PF 621F
Załogi zapasowe

etat:

  • 4 zapasowych - plutonowy, kapral, st. pancerny, pancerny, 4 kbk z bagnetem, 1 ckm wz.25
zapasowy zapasowy zapasowy zapasowy ckm wz.25

uwaga:

Załogi zapasowe przewożono wozem amunicyjnym; ckm do obrony przeciwlotniczej

Razem kompania
Stan osobowy:
oficerów:4 (kapitan, kapitan/porucznik, 2 porucznik/podporucznik)
podoficerów:34 (st. sierżant, 5 sierżantów, 9 plutonowych, 19 kaprali)
szeregowców:53 (17 st. pancernych, 36 pancernych)
razem:91
Uzbrojenie:

13 czołgów rozpoznawczych TKS w tym 4 z nkm 20mm i 9 z ckm

1 ckm wz.25

53 karabinki z bagnetem

31 pistoletów skarbowych

34 bagnety

4 pistolety osobiste oficerów nie figurowały w etacie i ewidencji kompanii

Wyposażenie:

samochód osobowo-terenowy (PF 508/III łazik)

8 samochodów specjalnych (w tym: w tym 1 PF 508/III furgon sanitarny, 2 PF 508/III furgony pionierskie, 2 PF 508/518, 1 warsztat, 2 transportery czołgów)

5 samochodów ciężarowych o ładowności do 2 ton (PF 621L)

7 motocykli z koszem CWS M111 „Sokół 1000”

5 przyczep (w tym: 1 kuchnia polowa, 2 przyczepy paliwowe, 2 przyczepy towarzyszące /czołgowe/).

Uwaga:

Wiadomo, że w także w tym wariancie nie udało się do września 1939 roku osiągnąć zakładanej ilości NKM. Jak dotąd (literatura) przyjmuje się, że w n.k.m. wyposażono zaledwie 24 tankietki łacznie z tankietkami przydzielonymi do dywizjonów pancernych. Szczegóły zobacz w tabeli z wykazem jednostek).

  • [1] Rafał Białkowski – tabele z etatami ogólnymi, wraz z komentarzami
  • [2] Krzysztof M. Gaj – dane zawarte w MiF nr31, z poprawkami po odnalezieniu etatów w CAW – korespondencja, forum dws, wikipedia
  •  ¤  rysunki Marek Gabryszuk
Masz uwagi? Pomysły? Napisz
Najnowsza realizacja eloise.pl